🥬 Scorzonera (Karakök) Scorzonera hispanica
🥬 Sebze 🧬 Papatyagiller
Scorzonera (Karakök) (Sebze) için kardeş bitkiler: birlikte iyi giden komşular, sevmediği bitkiler ve ekim püf noktaları. EkoHarita — Dünya varmış!
🌿 İnteraktif Tabloda Aç
İyi Komşular — Birlikte Ekilebilir
Kötü Komşular — Yan Yana Ekilmemeli
Bu kategoride kayıtlı komşu yok.
Yetiştirme & Ekim Püf Noktaları
📅 Ekimİlkbaharda (Mart-Nisan) veya sonbaharda (Ağustos-Eylül) doğrudan toprağa ekilir; taze tohumlar kullanılmalıdır
🌱 Derinlik1-1.5 cm (yaklaşık 0.5-1 cm önerilir; ~1.5 cm'i geçmeyin)
📏 AralıkSıra üzeri 10-15 cm (seyreltme sonrası), sıralar arası 25-45 cm
🌞 GüneşTam güneş
💧 SulamaDüzenli ama ölçülü sulama; kök çürümesini önlemek için aşırı nemden kaçınılmalı
🧺 HasatAynı yıl sonbaharda (ekimden ~120-150 gün sonra) veya kökleri toprakta kışlatıp ertesi erken ilkbaharda hasat edilir; don sonrası tat tatlanır. Kökler ikinci yıla bırakılırsa odunlaşır/sertleşir (bitki 2. yıl çiçeklenir).
🪴 ToprakDerin, gevşek, taşsız, orta besinli kumlu-tınlı toprak
⭐ ZorlukOrta
🗓️ Mevsimİlkbahar/Sonbahar
📅 Takvim kuzey yarımküreye göredir; güney yarımkürede ekim zamanını ~6 ay kaydırın.
💡 Püf noktası: Tohum çimlenmesi yavaş ve düşüktür; mutlaka taze (aynı yıl üretilmiş) tohum kullanın. Kökler derin büyüdüğünden taşlı veya sıkışık topraktan kaçının.
🤝 Kardeş mantığı: Havuç, pırasa, soğan ve marul ile iyi geçinir (alliumlar havuç sineğini kovar; marul hızlı örtü/yakalama mahsulü olur). Turp, yavaş çimlenen sıraları işaretlemek için ekilebilir. Fasulye azot bağlayarak komşuluk eder. Kadife çiçeği ve civanperçemi zararlı böcekleri uzaklaştırır. Ağır besleyici mısırdan uzak tutun; patates ve lahana gibi ağır besleyicilerle birlikte ekim konusunda kaynaklar çelişkili olduğundan dikkatli olun.
🔬 Bilimsel Kaynakça
- Moser, J.M.H. ve Drost, D. (2020) How to Grow Black Salsify in Your Garden. Utah State University Extension. Erişim adresi: https://extension.usu.edu/yardandgarden/research/black-salsify-in-the-garden (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Stephens, J.M. (t.y.) Scorzonera—Scorzonera hispanica L. (HS664). University of Florida IFAS Extension (EDIS). Erişim adresi: https://www.growables.org/informationVeg/documents/Scorzonera.pdf (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Oregon State University, College of Agricultural Sciences (t.y.) Salsify and Scorzonera. Oregon Vegetables. Erişim adresi: https://horticulture.oregonstate.edu/oregon-vegetables/salsify-and-scorzonera-0 (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Royal Horticultural Society (t.y.) How to Grow Salsify (RHS GYO Guide). Erişim adresi: https://www.rhs.org.uk/vegetables/salsify/grow-your-own (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Royal Horticultural Society (t.y.) Scorzonera hispanica (scorzonera). Erişim adresi: https://www.rhs.org.uk/plants/105527/scorzonera-hispanica/details (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Bonsall, W. (2013) 'Salsify and Its Many Uses', The Maine Organic Farmer & Gardener, Kış 2013-2014. Maine Organic Farmers and Gardeners Association (MOFGA). Erişim adresi: https://www.mofga.org/resources/vegetables/growing-salsify/ (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Albert, S. (t.y.) How to Plant, Grow, and Harvest Salsify and Scorzonera. Harvest to Table. Erişim adresi: https://harvesttotable.com/how_to_grow_salsify/ (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Grant, A. (t.y.) What Is Scorzonera Root: How To Grow Black Salsify Plants. Gardening Know How. Erişim adresi: https://www.gardeningknowhow.com/edible/vegetables/salsify/black-salsify-plants.htm (Erişim: 15 Haziran 2026).
- GrowVeg (t.y.) Scorzonera Growing Guide. Erişim adresi: https://www.growveg.co.uk/plants/uk-and-europe/how-to-grow-scorzonera/ (Erişim: 15 Haziran 2026).
- Ak, G. ve Zengin, G. (2021) 'Üç Scorzonera L. Taksonunun Toprak Üstü ve Kök Kısımlarının Yağ Asidi Profillerinin Değerlendirilmesi', Türk Doğa ve Fen Dergisi, 10(1), s. 166-170. doi:10.46810/tdfd.850558.
- Lendzion, K., Gornowicz, A., Strawa, J.W., Bielawska, K., Czarnomysy, R., Popławska, B., Bielawski, K., Tomczyk, M., Miltyk, W. ve Bielawska, A. (2022) 'LC-PDA-MS and GC-MS Analysis of Scorzonera hispanica Seeds and Their Effects on Human Breast Cancer Cell Lines', International Journal of Molecular Sciences, 23(19), 11584. doi:10.3390/ijms231911584.
- Dogadan Derman (t.y.) İskorçina Kökü (Scorzonera hispanica). Erişim adresi: https://www.dogadanderman.com/makaleler/iskorcina-koku.html (Erişim: 15 Haziran 2026).