🌿 শুলফা Anethum graveolens
🌿 সুগন্ধি ভেষজ 🧬 পার্সলে পরিবার
শুলফা (সুগন্ধি ভেষজ)-এর জন্য সাথী গাছ: একসাথে ভালো জন্মায় এমন প্রতিবেশী, যেসব গাছ সে পছন্দ করে না, আর রোপণের টিপস। EkoHarita — Dünya varmış!
🌿 ইন্টারঅ্যাকটিভ টেবিলে খুলুন
ভালো প্রতিবেশী — একসাথে লাগানো যায়
খারাপ প্রতিবেশী — পাশাপাশি লাগানো উচিত নয়
মিশ্র তথ্যের প্রতিবেশী
চাষ ও বপনের টিপস
📅 বপনশেষ তুষারপাতের 2 সপ্তাহ পর সরাসরি মাটিতে বপন করুন; শিকড় ব্যবস্থা সংবেদনশীল বলে স্থানান্তর করা হয় না, স্থানেই পাতলা করে চাষ করা হয়
🌱 গভীরতা0.5-1 সেমি
📏 ব্যবধান15-25 সেমি
🌞 রোদপূর্ণ রোদ
💧 সেচনিয়মিত ও মাঝারি মাত্রায় সেচ; মাটি আর্দ্র রাখতে হবে কিন্তু পানিতে ডুবিয়ে রাখা যাবে না
🧺 ফসল তোলাফুল ফোটার আগে পাতা সংগ্রহ করা হয়; বীজ হলুদ-বাদামি রঙে পরিণত হলে সংগ্রহ করা হয়
🪴 মাটিপুষ্টির দিক থেকে মাঝারি সমৃদ্ধ, ভালো নিষ্কাশনযুক্ত, হালকা অম্লীয় থেকে নিরপেক্ষ মাটি
⭐ কঠিনতাসহজ
🗓️ মৌসুমবসন্ত
📅 ক্যালেন্ডারটি উত্তর গোলার্ধ অনুযায়ী তৈরি; দক্ষিণ গোলার্ধে বপনের সময় প্রায় ৬ মাস সরিয়ে নিন।
💡 টিপস: শুলফা দ্রুত ফুলে চলে যায়; পর্যায়ক্রমিক বপন করে তাজা পাতার মৌসুম দীর্ঘায়িত করুন। মৌরি, গাজর ও জিরার সাথে একই পার্সলে (Apiaceae) পরিবারের হওয়ায় ক্রস-পরাগায়ন হতে পারে; বীজ/স্বাদের মান রক্ষা করতে এগুলো থেকে দূরে রাখুন। ফুল ফুটতে দিলে লেডিবার্ড পোকা, হোভারফ্লাই ও পরজীবী বোলতার মতো উপকারী পোকা আকর্ষণ করে; তাই বাঁধাকপি জাতীয় গাছ ও টমেটোর বেডের কিনারায় কিছুটা শুলফা ফুল ফুটতে দিলে প্রাকৃতিক পোকা নিয়ন্ত্রণ পাওয়া যায়।
🤝 সাথী গাছের যুক্তি: বাঁধাকপি জাতীয় গাছ (ব্রকলি, ফুলকপি, বাঁধাকপি, ব্রাসেলস স্প্রাউট, কোহলরাবি), শসা, ভুট্টা, লেটুস, পেঁয়াজ ও অ্যাসপারাগাসের সাথে ভালো মানিয়ে যায়; বাঁধাকপির শুঁয়োপোকা/মথ তাড়ায় এবং তাদের শিকারি পরজীবী বোলতা (Cotesia) আকর্ষণ করে। মৌরি, গাজর ও জিরার সাথে একই পার্সলে (Apiaceae) পরিবারের হওয়ায় ক্রস-পরাগায়ন হয়ে তেতো সংকর/স্বাদ নষ্টের ঝুঁকি বহন করে; মরিচ, বেগুন ও আলু থেকেও দূরে রাখুন। টমেটোর সাথে সম্পর্ক শর্তসাপেক্ষ: কচি/অপরিণত শুলফা শিং-শুঁয়োপোকা (hornworm) তাড়ায় এবং টমেটোর জন্য উপকারী, কিন্তু ফুলে চলে গিয়ে পরিণত হলে পুষ্টি প্রতিযোগিতা ও ছায়া ফেলে টমেটোর বৃদ্ধি দমন করে; ফুল ফোটার আগে ছেঁটে ফেলুন বা সরিয়ে ফেলুন। (দ্রষ্টব্য: শুলফা ডাল জাতীয় গাছ নয়, নাইট্রোজেন সংবন্ধন করে না।)
🔬 বৈজ্ঞানিক তথ্যসূত্র
- Royal Horticultural Society (t.y.) Anethum graveolens (dill). Erişim adresi: https://www.rhs.org.uk/plants/43298/anethum-graveolens/details (Erişim: 12 Haziran 2026).
- Missouri Botanical Garden (t.y.) Anethum graveolens - Plant Finder. Erişim adresi: https://www.missouribotanicalgarden.org/PlantFinder/PlantFinderDetails.aspx?kempercode=d682 (Erişim: 12 Haziran 2026).
- MacKenzie, J. ve Kooyman, S.M. (2026) Growing dill in home gardens. University of Minnesota Extension. Erişim adresi: https://extension.umn.edu/vegetables/growing-dill (Erişim: 12 Haziran 2026).
- Mahr, S. (t.y.) Dill, Anethum graveolens. University of Wisconsin-Madison, Wisconsin Horticulture (Division of Extension). Erişim adresi: https://hort.extension.wisc.edu/articles/dill-anethum-graveolens/ (Erişim: 12 Haziran 2026).
- North Carolina State University Extension (t.y.) Anethum graveolens. North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox. Erişim adresi: https://plants.ces.ncsu.edu/plants/anethum-graveolens/ (Erişim: 12 Haziran 2026).
- Kapadia, S. (2026) Herb Garden Plants: Dill. Penn State Extension. Erişim adresi: https://extension.psu.edu/herb-garden-plants-dill (Erişim: 12 Haziran 2026).
- West Coast Seeds (t.y.) Companion Planting. Erişim adresi: https://www.westcoastseeds.com/blogs/wcs-academy/companion-planting (Erişim: 12 Haziran 2026).
- The Old Farmer's Almanac (t.y.) Dill: Planting, Growing, and Harvesting Dill Weed in the Garden. Erişim adresi: https://www.almanac.com/plant/dill (Erişim: 12 Haziran 2026).
- Milenković, L., Ilić, Z.S., Stanojević, L., Milenković, A., Šunić, L., Lalević, D., Stanojević, J., Cvetković, D. ve Mašković, P. (2024) 'Chemical Composition and Bioactivity of Dill Seed (Anethum graveolens L.) Essential Oil from Plants Grown under Shading', Plants, 13(6), 886. doi:10.3390/plants13060886.
- Yaldız, G. ve Çamlıca, M. (2020) 'Ahır Gübresi ve Azotlu Gübre Uygulamalarının Dereotu (Anethum graveolens L.) Verimi Üzerine Etkisi', Bahçe, 49(Özel Sayı 1), s. 41–45.
- Goodarzi, M.T., Khodadadi, I., Tavilani, H. ve Abbasi Oshaghi, E. (2016) 'The Role of Anethum graveolens L. (Dill) in the Management of Diabetes', Journal of Tropical Medicine, 2016, 1098916. doi:10.1155/2016/1098916.
- Goldman, T. (t.y.) Dereotu (Anethum graveolens) — UIC Heritage Garden. University of Illinois Chicago. Erişim adresi: http://heritagegarden.uic.edu/dill (Erişim: 12 Haziran 2026).